Mục tiêu chung được xác định trong dự thảo Báo cáo chính trị đó là giữ vững môi trường hòa bình, ổn định; phát triển nhanh, bền vững đất nước gắn với bảo vệ vững chắc Tổ quốc; cải thiện và nâng cao toàn diện đời sống nhân dân; bảo đảm tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin để tiến mạnh trong kỷ nguyên mới. Đây là mục tiêu thể hiện rõ quan điểm phát triển toàn diện, hài hòa giữa kinh tế, chính trị, xã hội, quốc phòng - an ninh và đối ngoại. Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực diễn biến nhanh chóng, phức tạp, khó lường, việc đặt yêu cầu giữ vững ổn định làm tiền đề cho phát triển cho thấy tầm nhìn nhất quán của Đảng, đồng thời khẳng định con đường đi lên chủ nghĩa xã hội phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam.

Ý nghĩa chiến lược của các mục tiêu càng thể hiện rõ khi đặt trong mốc thời gian đặc biệt của Đại hội XIV - Đại hội mở ra giai đoạn tăng tốc để hiện thực hóa hai mục tiêu: Đến năm 2030, kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng, Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; và đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước, trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Trong lĩnh vực kinh tế, các mục tiêu phát triển chủ yếu giai đoạn 2026 - 2030 mang ý nghĩa tạo bước đột phá mạnh mẽ về chất lượng tăng trưởng. Việc đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng GDP bình quân từ 10%/năm trở lên cho thấy khát vọng bứt phá, vượt qua những giới hạn cũ của mô hình tăng trưởng. Chỉ tiêu GDP bình quân đầu người đến năm 2030 đạt khoảng 8.500 USD phản ánh nỗ lực rõ ràng nhằm rút ngắn khoảng cách phát triển với các nước trong khu vực, từng bước thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình.

Đáng chú ý, các chỉ tiêu về cơ cấu kinh tế và động lực tăng trưởng mới thể hiện tư duy phát triển theo chiều sâu. Tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo đạt khoảng 28% GDP và tỷ trọng kinh tế số đạt 30% GDP cho thấy định hướng rõ ràng trong việc xây dựng nền kinh tế hiện đại, dựa trên nền tảng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế đạt trên 55% và tốc độ tăng năng suất lao động đạt khoảng 8,5%/năm là những chỉ tiêu có ý nghĩa then chốt, phản ánh quyết tâm nâng cao chất lượng tăng trưởng, giảm dần sự phụ thuộc vào khai thác tài nguyên, vốn và lao động giản đơn. Mục tiêu giảm tiêu hao năng lượng tính trên đơn vị GDP ở mức 1 - 1,5%/năm và tỷ lệ đô thị hóa đạt trên 50% cho thấy yêu cầu phát triển kinh tế gắn với hiệu quả sử dụng tài nguyên và tổ chức không gian phát triển hợp lý, hiện đại.

Các chỉ tiêu về cân đối vĩ mô và huy động, phân bổ nguồn lực tiếp tục khẳng định yêu cầu phát triển bền vững, an toàn tài chính quốc gia. Tổng tích lũy tài sản khoảng 35 - 36% GDP, tỷ trọng tiêu dùng cuối cùng khoảng 61 - 62% GDP, tổng vốn đầu tư toàn xã hội bình quân 5 năm khoảng 40% GDP, trong đó đầu tư công chiếm 20 - 22%, cho thấy sự kết hợp hài hòa giữa đầu tư của Nhà nước và khu vực tư nhân. Tỷ lệ huy động nguồn ngân sách giai đoạn 2026 - 2030 đạt 18% GDP, bội chi ngân sách khoảng 5% GDP phản ánh yêu cầu vừa mở rộng dư địa tài khóa để thúc đẩy phát triển, vừa bảo đảm kỷ luật, kỷ cương tài chính và an toàn nợ công trong dài hạn.

Về xã hội, các mục tiêu đặt ra mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện rõ quan điểm phát triển bao trùm, không để ai bị bỏ lại phía sau. Chỉ số phát triển con người (HDI) phấn đấu đạt khoảng 0,78; tuổi thọ trung bình tính từ lúc sinh đạt khoảng 75,5 tuổi, trong đó thời gian sống khỏe mạnh đạt tối thiểu 68 năm, phản ánh mục tiêu nâng cao chất lượng sống, chăm sóc sức khỏe toàn dân, hướng tới sự phát triển toàn diện cả về thể chất, trí tuệ và tinh thần. Việc giảm tỷ lệ lao động nông nghiệp trong tổng lao động xã hội xuống dưới 20% gắn với mục tiêu tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt 35 - 40% cho thấy định hướng chuyển dịch cơ cấu lao động theo hướng hiện đại, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu.

Mục tiêu duy trì mức giảm tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2026 - 2030 từ 1 - 1,5 điểm phần trăm/năm thể hiện quyết tâm giảm nghèo bền vững, nhấn mạnh yêu cầu thu hẹp chênh lệch vùng miền, bảo đảm công bằng xã hội, củng cố niềm tin và sự đồng thuận của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng.

Chỉ tiêu lĩnh vực môi trường được xác định có ý nghĩa chiến lược lâu dài, thể hiện rõ cam kết phát triển bền vững. Việc duy trì tỷ lệ che phủ rừng ở mức 42%, nâng tỷ lệ xử lý và tái sử dụng nước thải ra môi trường lưu vực các sông đạt khoảng 65 - 70%, giảm lượng phát thải khí nhà kính từ 8 - 9%, bảo đảm 98 - 100% cơ sở sản xuất, kinh doanh đạt quy chuẩn môi trường cho thấy quyết tâm không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế.

Tổng thể mục tiêu xác định trong dự thảo Báo cáo chính trị trình Đại hội XIV của Đảng đã tạo hệ thống định hướng phát triển toàn diện, chặt chẽ và có tính khả thi cao; kết hợp hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế nhanh với phát triển bền vững, giữa mục tiêu trước mắt với tầm nhìn dài hạn. Quan trọng hơn, đó là sự cụ thể hóa khát vọng vươn lên của cả dân tộc, là lời hiệu triệu mạnh mẽ kêu gọi toàn Đảng, toàn dân, toàn quân phát huy tinh thần đoàn kết, tự chủ, tự cường, chung sức, đồng lòng đưa Việt Nam vững bước tiến vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc.