Trong chuyến hành trình về với mảnh đất Sín Thầu, nơi “mặt trời đi ngủ muộn nhất” trên dải đất hình chữ S, chúng tôi gặp, trò chuyện với già làng, đảng viên Lỳ Xuyến Phù, bản A Pa Chải. Suốt hơn 4 thập kỷ, già Phù kiên cường tham gia cùng cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng A Pa Chải tuần tra, bảo vệ đường biên, cột mốc, gìn giữ từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc.

Già Phù bộc bạch: “Không đi là nhớ cột mốc lắm. Tôi coi cột mốc như “người bạn” tri kỷ của mình. Lên đó, đứng nghiêm trang giơ tay chào cột mốc, tôi thấy rất tự hào”.

Hiện nay già Phù đã trực tiếp vận động 7 hộ, 40 người đăng ký tự quản 19,5km đường biên với 8 mốc quốc giới.

Noi gương già Phù, cộng đồng người Hà Nhì từ các bản Tá Miếu, Tả Kố Khừ, Tả Kố Ky, Tả Sú Lình... đã phát huy tinh thần cộng đồng, trách nhiệm luôn là “tai”, là “mắt” của Bộ đội Biên phòng. Khi phát hiện những biểu hiện vi phạm pháp luật, bà con đều báo cáo lực lượng chức năng, chính quyền xã để xử lý kịp thời, bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới quốc gia.

Trong mỗi chuyến tuần tra, người lính biên phòng luôn có bà con Hà Nhì kề bên. Chính sự gắn bó, đồng lòng ấy đã tạo nên “lá chắn” bền bỉ nơi biên cương, để mỗi đường tuần tra không chỉ là hành trình nhiệm vụ, mà còn là hành trình của niềm tin và nghĩa tình quân - dân.

Thiếu tá Đinh Quốc Tập, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng A Pa Chải cho biết: “Ở Sín Thầu, mỗi người dân là một “chiến sĩ”, kiên cường cùng với Bộ đội Biên phòng (BĐBP) bám bản, giữ đất, tạo thành “thế trận biên phòng toàn dân” vững chắc, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ quốc gia”.

Ở Noong É, bản giáp biên của xã Mường Nhà, việc bảo vệ đường biên, cột mốc không phải chuyện “mùa nào”, mà là việc “mỗi ngày” của hơn 70 hộ đồng bào dân tộc Mông nơi đây.

Phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu, dù nắng hay mưa, anh Thào A Hua, Trưởng bản Noong É đều sắp xếp công việc gia đình để cùng cán bộ, chiến sĩ biên phòng lên đường tuần tra. Những con dốc cheo leo, những đoạn đường rừng trơn trượt đã trở nên quen thuộc với người trưởng bản ấy. Anh Hua chia sẻ: “Bảo vệ đường biên, mốc giới không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng bộ đội biên phòng, mà còn là trách nhiệm chung của mỗi người dân trong bản. Chúng tôi luôn ý thức rằng giữ gìn từng cột mốc, từng đường biên cũng chính là giữ gìn cuộc sống và tương lai của con cháu mình”.

Sự gương mẫu, trách nhiệm của đội ngũ già làng, trưởng bản, người có uy tín đã lan tỏa mạnh mẽ tới từng hộ dân. Nhiều người dân khu vực biên giới đã chủ động đăng ký tham gia các tổ tự quản, tự giác nắm bắt tình hình địa bàn, kịp thời cung cấp thông tin cho đồn biên phòng. Ý thức bảo vệ chủ quyền lãnh thổ vì thế dần trở thành nếp nghĩ, việc làm thường xuyên trong mỗi gia đình.

Mỗi người dân là một “cột mốc sống”

Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh Điện Biên quản lý, bảo vệ đường biên giới quốc gia dài 455,573km với 2 tuyến biên giới (Việt Nam - Trung Quốc dài 40,861km; Việt Nam - Lào dài 414,712km). Địa bàn khu vực biên giới gồm 15 xã cũng đồng thời là 15 xã đặc biệt khó khăn với 450 thôn bản, 3 tổ dân cư (trong đó 320 thôn, bản đặc biệt khó khăn).

Thực hiện Chỉ thị số 01/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc đẩy mạnh phong trào “Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới”, những năm qua Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động bằng nhiều hình thức phong phú, sát thực tế.

Từ những buổi họp bản, sinh hoạt chi bộ, hệ thống loa truyền thanh ở các xã biên giới, “Tiếng loa Biên phòng” và sân khấu hóa, công tác tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước được triển khai sâu rộng. Năm 2025, lực lượng BĐBP đã tổ chức 1.067 buổi, thu hút 47.592 lượt người tham gia. Qua đó, bà con không chỉ nắm rõ quy định pháp luật về biên giới quốc gia mà còn hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ.

Trung tá Vì Văn Tiên, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng cửa khẩu Huổi Puốc cho biết: Nhân dân khu vực biên giới luôn đồng hành, phối hợp chặt chẽ với lực lượng BĐBP trong quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và giữ gìn an ninh biên giới. Các mô hình tự quản đường biên, cột mốc; tự quản an ninh trật tự ở thôn, bản được xây dựng và không ngừng củng cố, phát huy hiệu quả, góp phần tạo thế trận biên phòng toàn dân ngày càng vững chắc.

Thực tế cho thấy, giữ gìn từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi người dân khu vực biên giới. Khi quân với dân chung một ý chí, một niềm tin, thì không khó khăn nào có thể làm lung lay thế trận lòng dân.

Nhiều năm qua, nhờ sự vào cuộc tích cực của người dân, tình hình an ninh trật tự khu vực biên giới luôn được giữ vững. Những vụ việc phát sinh được phát hiện sớm, xử lý kịp thời, không để hình thành điểm nóng. Mỗi người dân thực sự trở thành một “cột mốc sống”, là tai mắt quan trọng, sát cánh cùng lực lượng chức năng trong quản lý, bảo vệ đường biên, mốc giới.

Từ sự đồng lòng, chung sức của quân và dân, biên giới Điện Biên luôn bình yên, bản làng ngày thêm khởi sắc. Những con đường mới mở, những ngôi nhà kiên cố mọc lên, những mô hình kinh tế hiệu quả được nhân rộng, tất cả đều mang dấu ấn của sự đoàn kết, sẻ chia giữa người lính mang quân hàm xanh và đồng bào các dân tộc nơi biên cương Tổ quốc.